Jaarrekening: output of outcome

Afgelopen maandag ( 31 mei 2010) heeft de raad de jaarrekening 2009 vastgesteld.

De jaarrekening is onderdeel van wat we de beleidscyclus noemen. Die cyclus bestaat uit een aantal onderdelen:

-        de perspectiefnota (PPN), beleid voor de komende vier jaar met financiële dekking

-        de begroting: de jaarschijf uit de PPN voor het komende jaar

-        de berap (beleidsrapportage): tussenrapportage over het lopende jaar

-        jaarrekening: verslag van het vorige jaar.

De beste volgorde van behandelen is: PPN, jaarrekening, berap, begroting. Je kunt dan maximaal lering trekken uit jaarrekening en berap voor de begroting van het volgend jaar.

Het ligt voor de hand, maar ik kan me de tijd nog herinneren dat de jaarrekening werd vastgesteld na behandeling van de begroting.

De praktijk is, dat de ervaringen van het vorig jaar (jaarrekening) pas gebruikt kunnen worden voor het volgend jaar (begroting). Daarom zoek ik naar mogelijkheden om de leerpunten, die we zien in de jaarrekening, al in te brengen in het lopende jaar.

Los van de discussie hoe zich dat dan verhoudt tot het functioneren van de berap, vraagt dat wel een andere manier van omgaan met de jaarrekening.

In de jaarrekening wordt vooral gekeken of de plannen die we gemaakt hebben ook zijn uitgevoerd. Dat moet ook, maar er moet meer. Er moet ook gekeken worden of die plannen ook bijgedragen hebben aan de doelen die we gesteld hebben (dus kijken naar het beleid).

Om het in jargon te beschrijven: er moet minder gekeken worden naar output en veel meer naar outcome.

Dat vraagt een andere manier van inrichten van de jaarrekening. Dat niet alleen, het vraagt vooral een andere manier van inrichten van de begroting: wat willen we bereiken, hoe gaan we dat doen en wat hebben we er voor over.

Pas dan kun je ook een oordeel hebben over de prijs-prestatieverhouding. Niet alleen kijken naar de effectiviteit, maar ook en vooral naar de efficiency.

Dat lijkt me niet onbelangrijk in een tijd dat we hebben te bezuinigen cq te besparen.

Het belangrijkste om dit voor elkaar te krijgen, is los te komen van de bekende, vertrouwde  structuren en antwoord te geven op de vraag hoe we de beleidscyclus in moeten richten om op deze manier bezig te zijn.

Dan kun je met recht inhoud geven aan de controlerende rol van de raad.

John van Boven